Harich blijkt middelpunt van Gaasterland

1

BALK- Leefbaarheid van streken en dorpen wordt niet alleen meer bepaald door de school, de winkel, het dorpshuis en de bus.

Duurzaamheid is het toegevoegde streven. Er hangt Nederland nog een gigantische operatie te wachten om het CO2 gehalte terug te brengen, terwijl je tegelijk alternatieve energie moet opwekken. Zorgelijk is, dat níet de overheid die operatie inzet. Maar dat die afhangt van plaatselijke initiatieven.

Tjeerd Osinga uit Balk haalt zijn schouders op. “Je kin net inkeld mar ôfwachtsje.” Osinga is van de Energie Coöperatie Gaasterland. Hij heeft ons meegenomen naar de manege Gaasterland op de Wyldemerk bij Harich. We moeten even omlopen, en dan zie je het nog niet goed. Dus laat de fotograaf een dronetje los en dan: “Sjoch!” Maar liefst 248 zonnepanelen bedekken een deel van het ruime dak van de manege.

Postcoderoosregeling

Dan komen de vragen. Waarom begin je zoiets nou juist in Harich? Osinga heeft het ineens over de postcoderoosregeling. Een regeling van de overheid. Als je binnen een bepaalde postcode ergens zonnepanelen op één dak legt, dan kunnen andere mensen binnen die code en in de ernaast gelegen postcode die dingen gebruiken als hún zonnepaneel.

Immers, als je eigen dak op het noorden ligt, hebben zonnepanelen daar geen kans. Of je vindt het te lelijk. Of je bent van plan te verhuizen. Nou, buurman woont nu op de Wyldemerk. En als je goed om je heen kijkt dan is er juist om postcode Harich (8517) heen een heel groot aantal postcodes die aan dat Wyldemerkdak kunnen meedoen. Van Elahuizen tot met Oudemirdum, van Hemelum tot aan Woudsend.

Waarmee Harich plotseling een centraal dorp in Gaasterland wordt. Tot nog toe was het al sinds 1245 een vriendelijke plaatsje, wat, in de schaduw van Balk, de overgang verzorgde tot wat meer natuur. Er is voldoende leefbaarheid, temeer omdat Balk wel heel dicht naar Harich is toegegroeid. Waar 475 mensen wonen in alle rust en vrede. Dat blijft zo, ze hoeven het geklooi op hun dak niet. Net als in alle dorpen om hen heen.

Cijfers en coöperaties

Het formele deel: je koopt voor je eigen energieverbruik een zonnecertificaat in het project zonnecollectief Manege Gaasterland, Een certificaat is 1 (één) zonnepaneel van 290 kWh. Dat bespaart u een jaarlijkse uitstoot van 80 kilo CO2. Per certificaat komt er nog een korting van 34 euro op de energierekening.

Je praat ook mee, je komt in een weer levensechte coöperatie terecht. Die de leden mee laat beslissen. Die coöperatie zit op zijn beurt weer in een energiecoöperatie in het noorden. Noordelijk Lokaal Duurzaam. Die hebben tegen de honderd plaatselijke energiecoöperaties als leden. En ze presenteren zich dan ook onder de naam ‘Energie van ons’. De coöperaties vangen geld voor het binnenbrengen van mensen die de stroom regelen via Energie van ons en hebben hun bestaan daaraan te danken. En kunnen met dat geld weer nieuw initiatieven nemen. De cirkel is rond.

Succesverhaal

Het verhaal is dan ook een succes. Er kunnen geen zonnepanelen meer op de manege. Anders wordt de opname weer duurder en werkt het tegen je. Er komt dus binnenkort in Harich nog een project bij, wat nu al op de website staat aangekondigd onder de naam ‘Zonnecollectief Koopmans Harich’. Een boerderij. Eigenaars van grote dakoppervlaktes willen het allemaal ook wel graag. Na vijftien jaar houdt het project op en krijgen zij voor één zielige euro het gehele arsenaal aan panelen.

Het lijkt allemaal wat op een reclameverhaal. Maar de jongens en meisjes van de Energie Coöperatie Gaasterland zijn allemaal vrijwilligers. Osinga: “En de minsken werfoar at je it dogge, fine it prima. Ja, risseltaat.” Hij haalt dan weer enthousiast een foldertje tevoorschijn waarin de berekening staat: stel je verbruikt 3000 kWh per jaar. Dan heb je tien certificaten nodig. Die kosten 310 euro per stuk. Dus je legt 3100 euro in. Dan krijg je sowieso 34 euro korting, over tien certificaten betekent dat 340 euro korting, Dat is over vijftien jaar 5100 euro korting. Je hebt dan 2000 euro en een beter milieu gewonnen. “En de leefberens is ek aardich ferbettere en je hoege jo moaie dak net te ferpesten troch sinnekollektoaren.”
Dus de Energie Coöperatie gaat door om mensen het eenvoudige rekkensommetje voor te leggen. En ze hebben al gekeken in de buurt waar al weer een gunstige postcoderoosregeling zou kunnen komen. “Warns miskien”. De Energie Coöperatie Gaasterland heeft van onmacht macht gemaakt.

Door Eelke Lok
Foto’s: Orange Pictures

1 reactie

  1. Dat ” geklooi op Dak” smijt wel veel meer op voor de investeerder.

X
X

Deel dit met een vriend